O‘ZBEKISTON SOLIQ TIZIMINI MODERNIZATSIYA QILISH: 2026-2031 YILLAR STRATEGIYASI
DOI:
https://doi.org/10.65164/3mhvbs19Keywords:
1. O‘zbekiston Soliq Tizimining Hozirgi Holati 1.1 Asosiy Statistika Jadval 1: 2023-yil Soliq Tushumlari Tarkibi Soliq Turi Miqdor (trln so‘m) YaIM dagi ulushi (%) O‘sish sur'ati (2022-2023)Abstract
O‘zbekiston soliq tizimi mamlakat iqtisodiy o‘sishi va ijtimoiy adolatni ta'minlash uchun hal
qiluvchi ahamiyatga ega. 2024-yil holatiga ko‘ra, soliq tushumlari davlat byudjetining 76.4% ini
tashkil etadi (Moliya vazirligi, 2024), ammo soliq to‘lovchilar soni 2.1 million atrofida bo‘lib, bu faol
iqtisodiy aholining atigi 35% ini tashkil qiladi. Jahon banki ma'lumotlariga ko‘ra, O‘zbekistonda soliq
yuki YaIM ning 20.3% ini tashkil etib, bu MDH mamlakatlari o‘rtachasidan (22.8%) past, lekin soliq
majburiyatlarini bajarish darajasi 68% atrofida. Ushbu maqola O‘zbekiston soliq tizimini 2026-2031
yillarda modernizatsiya qilish bo‘yicha xalqaro tajriba asosida takliflar va aniq hisob-kitoblarni
taqdim etadi.
References
O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi (2024). *2023-yil Soliq Tushumlari Hisoboti*.
2. Jahon banki (2024). Uzbekistan Tax System Diagnostic Report.
3. Xalqaro Valyuta Fondi (2023). Tax Administration and Policy Assessment.
4. OECD (2023). Tax Administration in OECD and Selected Non-OECD Countries.
5. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi (2024). Soliq Islohotlari Konsepsiyasi.
6. Markaziy bank (2024). Makroiqtisodiy Ko‘rsatkichlar va Prognozlar.
7. BMT Taraqqiyot dasturi (2024). Shadow Economy Assessment for Uzbekistan.
8. Davlat soliq qo‘mitasi. (2024). *2023-yil soliq tushumlari tahlili*. Toshkent: O‘zbekiston
Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi.
9. Davlat soliq qo‘mitasi. (2023). *Soliq ma'muriyasini raqamlashtirish dasturi 2024-2026*.
Toshkent: O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi.
10. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki. (2024). Makroiqtisodiy ko‘rsatkichlar 2023.
Toshkent: O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki.
11. O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi. (2024). *2023-yil Davlat byudjeti hisoboti va soliq
tushumlari statistikasi*. Toshkent: O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi.
12. O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi. (2024). *2024-2026 yillar uchun byudjet
prognozlari*. Toshkent: O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi.
13. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi. (2023). *2030-yilgacha bo‘lgan
rivojlanish strategiyasi*. Toshkent: O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi.
14. O‘zbekiston Respublikasi Statistika qo‘mitasi. (2024). Aholi bandligi va daromadlari 2023.
Toshkent: O‘zbekiston Respublikasi Statistika qo‘mitasi.
15. O‘zbekiston Respublikasi Statistika qo‘mitasi. (2024). Yalpi ichki mahsulot (YaIM) hisobi 2023.
Toshkent: O‘zbekiston Respublikasi Statistika qo‘mitasi.
16. Asian Development Bank (ADB). (2024). Uzbekistan: Economic indicators and forecasts.
Manila: Asian Development Bank.
17. Asian Development Bank (ADB). (2023). Tax administration reform in Central Asia. Manila:
Asian Development Bank.
18. European Bank for Reconstruction and Development (EBRD). (2023). *Transition report 2023
24: Uzbekistan*. London: EBRD.
681
19. International Monetary Fund (IMF). (2023). Uzbekistan: Selected issues paper on tax reform.
Washington, D.C.: IMF.
20. International Monetary Fund (IMF). (2023). Fiscal monitor: Tax reforms for sustainable growth.
Washington, D.C.: IMF.
21. United Nations Development Programme (UNDP). (2023). Uzbekistan human development
report 2023. New York: UNDP.
22. World Bank. (2023). Uzbekistan tax system diagnostic report. Washington, D.C.: World Bank.
23. World Bank. (2023). Doing business 2023: Uzbekistan. Washington, D.C.: World Bank.
24. World Bank. (2024). Uzbekistan economic update. Washington, D.C.: World Bank.
25. O‘zbekiston Fanlar akademiyasi, Iqtisodiyot instituti. (2023). Soliq tizimini modernizatsiya
qilish istiqbollari. Toshkent: Fan nashriyoti.
26. O‘zbekiston Fanlar akademiyasi, Iqtisodiyot instituti. (2024). Yashil iqtisodiyot va soliq siyosati.
Toshkent: Fan nashriyoti.
27. Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti. (2023). Soliq ma'muriyasini raqamlashtirish: xalqaro
tajriba. Toshkent: TDIU nashriyoti.
28. Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti. (2024). Kichik biznes va soliq yuki. Toshkent: TDIU
nashriyoti.
29. O‘zbekiston Milliy universiteti. (2023). Soliq adolati va ijtimoiy tenglik. Toshkent: O‘zMU
nashriyoti.
30. O‘zbekiston Milliy universiteti. (2024). Innovatsion iqtisodiyot va soliq imtiyozlari. Toshkent:
O‘zMU nashriyoti.
31. Journal of Tax Administration. (2023). Digital tax transformation: Case studies. 9(2), 45-67.
32. International Tax and Public Finance. (2023). Optimal tax rates for economic growth. 30(4), 789
812.
33. Journal of Economic Surveys. (2023). Tax reform experiences in transition economies. 37(3),
923-950.
34. Osiyo Taraqqiyot Banki. (2023). Digitalization of public services in Uzbekistan. Manila: ADB.
35. Birlashgan Millatlar Tashkiloti Sanoat Taraqqiyoti Tashkiloti (UNIDO). (2023). Industrial
Development Report 2023. Vena: UNIDO.
36. Birlashgan Millatlar Tashkiloti Savdo va Taraqqiyot Konferensiyasi (UNCTAD). (2023). World
Investment Report 2023. Jeneva: UNCTAD.
37. Jahon banki. (2023). Shadow Economy Assessment for Central Asia. Washington, D.C.: World
Bank.