YANGI O‘ZBEKISTON KONSTITUTSIYASIDAGI “INSON – JAMIYAT – DAVLAT” TAMOYILINING ERKIN VA FAROVON HAYOTNI TA’MINLASHDAGI AMALIY AHAMIYATI
DOI:
https://doi.org/10.65164/x4verm33Kalit so‘zlar:
Konstitutsiya, inson-jamiyat-davlat tamoyili, ijtimoiy davlat, erkin hayot, farovon hayot, konstitutsiyaviy islohotlar, kambag‘allikni qisqartirish, so‘z erkinligi.Abstrak
2023-yil 30-aprel umumxalq referendumida qabul qilingan O‘zbekiston
Respublikasi Konstitutsiyasining yangi tahririda 1-moddada birinchi marta „O‘zbekiston
Respublikasi inson, jamiyat va davlat manfaatlarini ustun qo‘yuvchi ijtimoiy yo‘naltirilgan davlatdir“
deb „inson – jamiyat – davlat“ tamoyili konstitutsiyaviy darajada mustahkamlandi [1]. Mazkur
tadqiqotda ushbu tamoyilning erkin va farovon hayotni ta’minlashdagi amaliy ahamiyati normativ
huquqiy tahlil, statistik ma’lumotlar va qiyosiy-huquqiy usullar yordamida o‘rganildi.
Havolalar
1. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi (yangi tahrir) 2023-yil 30-aprel.
2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Sh.M.Mirziyoyevning 2023-yil 1-maydagi nutqi.
3. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Kambag‘allikni qisqartirish va bandlikni ta’minlash
bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi PF-123-son Farmoni, 2024-yil.
4. O‘zbekiston Respublikasi “Ma’muriy huquqbuzarliklar to‘g‘risida”gi Qonuni (yangi tahrir).
15.01.2024 № O‘RQ-890-son.
5. Jahon banki, Uzbekistan Ecomonic Update, Fall 2025. Washington, DC: World Bank, 2025.
6. O‘zbekiston Respublikasi Statistika agentligi. 2025-yil uchinchi choragiga qadar ijtimoiy
iqtisodiy holat // stat.uz.
7. Mehnat va aholini ijtimoiy himoya qilish vazrligi. 2025-yil uchinchi choragiga qadar hisoboti,
2025.
8. Mahalla va oilani qo‘llab-quvvatlash vazirligi. “Temir daftar”, “Ayollar daftari” va “Yoshlar
daftari” bo‘yicha uch chorak yakuidagi hisoboti, 2025-yil.
9. O‘zbekiston Milliy axborot agentligi. Ommaviy axborot vasitalaridagi tanqidiy materiallar
statistikas. 15.10.2025.
10. A.X.Saidov Yangi O‘zbekiston Konstitutsiyasi: sharh va izohlar. Toshkent, Adolat nashriyoti,
2024-yil 512-b.
11. J.R.Rustamov Konstitutsiyaviy islohotlar va ijtimoiy davlat tamoyillari // Huquq jurnali, 2024
yil, №3, 14-28-b.
12. Germaniya Federativ Respublikasi Asosiy Qonunu (Grundgesetz). 1949-yil 23-may (20-modda).
13. D.T.Xolmuradov “Inson qadri birinchi”: Yangi Konstitutsiya tamoyillari. Toshkent:
O‘zbekiston, 2025. 180-b.
