XORIJIY TILLARNI O‘ZLASHTIRISHDA SUN’IY INTELLEKTNING METODOLOGIK TRANSFORMATSIYASI: IMKONIYATLAR VA LINGVISTIK TO‘SIQLAR
DOI:
https://doi.org/10.65164/19bjjb30Keywords:
sun’iy intellekt mashina tarjimasi,metodologiya ,lingvistik to‘siqlar,neyron tarmoqlar madaniy transfer ,gibrid intellekt ,katta ma’lumotlar,semantika ,kontrastiv lingvistikaAbstract
Annotatsiya: Ushbu maqolada xorijiy tillarni o‘rganishda sun’iy intellektning metodologik ahamiyati va lingvistik transformatsiyasi tadqiq etiladi. Tadqiqot doirasida zamonaviy til modellari tahlil qilinib, ularning agglyutinativ (o‘zbek) va flektiv (ingliz) tillar orasidagi sintaktik va leksik muvofiqlikni ta’minlash darajasi o‘rganilgan. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, SI tizimlari katta hajmdagi ma’lumotlarni qayta ishlash va grammatik modellarni qurishda yuqori samaradorlikka ega. Biroq, tadqiqot "madaniy yo‘qotish", kontekstual noaniqlik va dialektal muammolar kabi jiddiy to‘siqlarni ham aniqladi. Maqolada tilning pragmatik va emotsional qatlamlarini saqlab qolish uchun inson va SI hamkorligiga asoslangan "gibrid intellekt" modeli taklif etiladi. Xulosa qilib aytganda, SI kuchli vosita bo‘lsa-da, madaniy filtr sifatida inson omili saqlanib qolishi zarur.
References
1. Brown, T. B., et al. (2020). Language Models are Few-Shot Learners. arxiv preprint
arxiv:2005.14165.
2. Vaswani, A., et al. (2017). Attention is All You Need. Advances in Neural Information
Processing Systems.65
3. Jurafsky, D., & Martin, J. H. (2023). Speech and Language Processing. Stanford University.
4. Chomsky, N. (2014). Aspects of the Theory of Syntax. MIT Press.
5. Nida, E. A. (2000). Contexts in Translating. John Benjamins Publishing.
6. Koehn, P. (2020). Neural Machine Translation. Cambridge University Press.
7. Suleymanov, D. (2021). Computational Linguistics for Turkic Languages. Tashkent:
Akademnashr.
8. Benson, P. (2011). Teaching and Researching Autonomy in Language Learning. Routledge.
9. Gazzaniga, M. S. (2018). The Consciousness Instinct. Farrar, Straus and Giroux.
10. Zadeh, L. A. (1996). Fuzzy Logic, Neural Networks, and Soft Computing. Communications
of the ACM.
