SUN’IY INTELLEKT VOSITALARINING TARJIMA JARAYONIDAGI IMKONIYATLARI VA CHEKLOVLARI
DOI:
https://doi.org/10.65164/mrr48733Ключевые слова:
Sun’iy intellekt, neyron mashina tarjimasi, yirik til modellari, post redaksiya, madaniy kontekst, lingvistik cheklovlar, lokalizatsiya.Аннотация
Maqolada sun’iy intellekt (SI) texnologiyalarining zamonaviy tarjimashunoslikdagi o‘rni, ularning tarjima sifatini oshirish va jarayonni avtomatlashtirishdagi imkoniyatlari hamda lisoniy, madaniy va kontekstual cheklovlari tahlil qilinadi. Mashina tarjimasi (MT) evolutsiyasi qoidalarga asoslangan tizimlardan boshlab, hozirgi kundagi neyron tarjima tarmoqlari (NMT) va yirik til modellarigacha (LLM) bo‘lgan bosqichlar qiyosiy o‘rganiladi. Tadqiqot davomida SI vositalarining tezlik, ko‘p tillilik va texnik matnlar bilan ishlashdagi afzalliklari, shu bilan birga, badiiy diskurs, gender muammolari, frazeologiya va uslubiy xatoliklarni bartaraf etishdagi kamchiliklari aniq misollar yordamida ko‘rsatib berilgan.
Библиографические ссылки
1. Vaswani, A., et al. (2025). Attention Is All You Need. Advances in Neural Information Processing Systems.
2. Koehn, P. (2024). Neural Machine Translation. Cambridge University Press.
3. Kenny, D. (2022). Machine Translation for Everyone: Empowering Users in the Digital Age. Language Science Press.
4. O‘zbekistonda zamonaviy tarjimashunoslik va axborot texnologiyalari integratsiyasiga oid ilmiy maqolalar to‘plami (2024 2025).
5. Озюменко В. И., & Ларина Т. В. (2025). Искусственный интеллект в переводе: сильные и слабые стороны. Вестник Волгоградского государственного университета. Серия 2: Языкознание, 24 (1), 117 130. doi: 10.15688/jvolsu2.2025.1.10
